της Anastasia Voronkova

Στις 12 Ιουλίου δύο επιθέσεις αυτοκτονίας έλαβαν χώρα στην πόλη Waza στο Βόρειο Καμερούν, 8 χιλιόμετρα μακριά από τα σύνορα με τη Νιγηρία, προκαλώντας το θάνατο σε τουλάχιστον 16 άτομα και τραυματίζοντας περισσότερα από 40. Αυτή ήταν η τελευταία σε μια σειρά επιθέσεων αυτοκτονίας στην περιοχή που φαίνεται να έχουν αυξηθεί σε συχνότητα από τον Ιούνιο. Αν και καμία οργάνωση δεν έχει επισήμως αναλάβει την ευθύνη για τις εκρήξεις, που έλαβαν χώρα σε μια πολυσύχναστη γειτονιά, η νιγηριανή Μπόκο Χαράμ φέρεται να έχουν διεξάγει τις επιθέσεις.

Τα γεγονότα έχουν όντως διάφορα χαρακτηριστικά που είναι συνήθη των δραστηριοτήτων της Μπόκο Χαραμ. Πρώτον, οι επιθέσεις σε δρόμους με πολύ κόσμο, όπως αγορές και τζαμιά, είναι όλο και πιο συχνές. Συνήθως σχεδιάζονται με σκοπό να μεγιστοποιήσουν τα θύματα μεταξύ των αμάχων και να συγκεντρώσουν όσο το δυνατό περισσότερη προσοχή από το κοινό. Με αυτόν τον τρόπο η οργάνωση προσπάθησε να προσαρμόσει τις τακτικές της, αντισταθμίζοντας για την γενικότερη αδυναμία της σε σχέση με τις κρατικές δυνάμεις, εκμεταλλευόμενη την ορατότητα, επιβεβαιώνοντας το τακτικό πλεονέκτημα και την παρουσία, παρά τις σημαντικές εδαφικές απώλειες. Συνεπώς, η επιλογή στόχου σταθερά εκτείνεται πέρα από τις εγκαταστάσεις ασφάλειας, τα σημεία ελέγχου και τις στρατιωτικές εγκαταστάσεις ως τα κεντρικά στοιχεία απονομιμοποίησης της κρατικής αρχής.

Δεύτερον, η οργάνωση είναι γνωστό ότι ανταποκρίνεται στην πίεση από το νιγηριανό στρατό, μετακινώντας τις δραστηριότητές της πέρα από το νιγηριανό έδαφος, αλλάζοντας τη γεωγραφική εστίαση παρά μειώνοντάς τη. Τρίτον, αυτές οι επιθέσεις αποτελούν παραδείγματα του οτι οι επιθέσεις αυτοκτονίας στη Νιγηρία και αλλού, γίνονται όλο και περισσότερο από γυναίκες. Αν και ο ακριβής αριθμός των γυναικών που είναι αυτή τη στιγμή ενεργές στην οργάνωση είναι δύσκολο να εξακριβωθεί, σύμφωνα με ορισμένα στοιχεία το 75% των παιδιών που εμπλέκονται σε αποστολές αυτοκτονίας της Μπόκο Χαραμ είναι κορίτσια. Τουλάχιστον από το 2014 η Μποκο Χαραμ είναι μέρος μιας ολοένα και αυξανόμενης τάσης μεταξύ των οργανώσεων -συμπεριλαμβανομένων των Ταλιμπάν, του Ισλαμικού Κράτους, και του ΡΚΚ- να χρησιμοποιούν στρατηγικά γυναίκες και κορίτσια στις επιθέσεις αυτοκτονίας, εν μέρει διότι παραδοσιακά οι δυνάμεις ασφαλείας δεν τις υποπτεύονται για ένοπλες, και προσελκύουν λιγότερες υποψίες.

Μία από τις πιο ενδιαφέρουσες πτυχές της συνεχιζόμενης εξέγερσης στις διασυνοριακές επιχειρήσεις είναι η ικανότητα της Μποκο Χαραμ να εφαρμόζει τακτικές και στοιχεία ρητορικής όμοια με αυτά που χρησιμοποιούνται από άλλες διεθνικές ομάδες όπως η ISIS. Με τον τρόπο αυτό οικοδομούν δεσμούς που, ακόμη και όταν είναι άυλοι, είναι ουσιαστικοί για την άμβλυνση των εδαφικών απωλειών και των οργανωτικών αδυναμιών, όπως εκείνων που προκύπτουν από διαχωρισμούς εντός της οργάνωσης. Αυτή η τακτική συνάφεια είναι ιδιαιτέρως σημαντική στην περιοχή της Λίμνης Τσαντ,, όπου η Μποκο Χαράμ στερείται της υποστηρικτικής βάσης που μπορεί να έχει στη Νιγηρία, συχνά βασιζόμενη σε βίαια μέσα για να προσελκύσει κόσμο. Ενώ η οργάνωση δεν φαίνεται να επιδιώκει την επιβολή ελέγχου τς περιοχής στην ευρύτερη λεκάνη της Λίμνης Τσαντ, οδηγείται σε διάχυση περιφερειακά προκειμένου να επιβιώσει στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων επιθέσεων από το νιγηριανό κράτος. Υπό αυτές τις συνθήκες η στρατηγικά επιλεγμένη ομοιότητα στην τακτική, επιτρέπει στη Μπόκο Χαραμ να διεκδικήσει καλύτερη λειτουργική αξιοπιστία, αντισταθμίζοντας την στρατιωτική της αδυναμία με την αξιοποίηση ενός ευρέως γνωστού εργαλείου.

Ρητορικά, ο αυξανόμενος παγκόσμιος προσανατολισμός της Μπόκο Χαραμ ως μέρος ενός παγκόσμιου τζιχαντιστικού κινήματος γύρω από το οποίο πρέπει να ενωθούν οι μουσουλμάνοι, διασφαλίζει ότι δεν αποξενώνονται και δεν απομονώνονται ιδεολογικά. Η χρήση των βομβών αυτοκτονίας επίσης κάνει την οργάνωση πιο δύσκολο να ανιχνευθεί και να ηττηθεί. Με τον καιρό, αυτός ο συνδυασμός θα επιτρέψει στη Μποκο Χαραμ να γίνει πιο εύκολα και πιο βαθιά ενσωματωμένη στα διεθνή δίκτυα σχέσεων και πιθανών στρατολογήσεων, αι ξένων μαχητών. Εάν υποτεθεί ότι τέτοιοι δεσμοί διακόπτονται αυτομάτως με επιτυχημένες στρατιωτικές παρεμβάσεις, είναι πιθανό να οδηγήσουν σε λανθασμένες αντιτρομοκρατικές πολιτικές.

Μπορείτε να δείτε το κείμενο εδώ: https://www.iiss.org/en/iiss%20voices/blogsections/iiss-voices-2017-adeb/july-eb75/boko-haram-cross-border-attacks-3066